ايجاد شبكه ديتا جهت استفاده عموم مردم از دهه 70 ميلادي آغاز گرديد، با گسترش اين شبكه در كنار شبكه تلفني PSTN، نياز به يكپارچه سازي آن در دهه 80 احساس و منجر به ايجاد شبكه ISDN شد. اين شبكه بدليل توانمندي هاي خود، علاوه بر ايجاد يكپارچگي صوت و تصوير و ديتا سرويسهاي افزودني متنوعي را نيز ارائه مي دهد. 
شبكه ISDN با قرار گرفتن در بخش لبه شبكه (Edge) براحتي اطلاعات و تقاضاهاي مربوط به شبكه هاي PSTN و PDN وارد شده از طرف كاربران را جدا كرده و در حاليكه مشترك از سرويسهاي صوت و تصوير و ديتا بصورت يكپارچه استفاده ميكند و اثرات ترافيكي هر يك از شبكه هاي مذكور بر يكديگر را از بين مي برند. از جمله امكانات ايجاد شده توسط اين شبكه، اتصال هشت ترمينال از انواع تلفن ديجيتال و آنالوگ، رايانه شخصي، فاكس ديجيتال و آنالوگ، تلكس و تله تكس به يك خط مي باشد. بطوريكه هر يك از ترمينالها اطلاعات مربوط به خود را دريافت و يا ارسال مي كند كه اين امر ضمن چند برابر كردن بهره وري از خطوط دسترسي، مشكلات تعويض ترمينال توسط كاربر را منتفي مي كند.
در حال حاضر سرويسها بعنوان مفهومي مستقل از شبكه ها مطرح و تمام توجه كاربران را بخود جلب نموده است بطوريكه شبكه ها بصورت مبتني بر سرويس طراحي و ايجاد مي گردند چرا كه بخش وسيعي از نيازهاي اجتماعي و اطلاعاتي مردم در بيشتر زمينه ها از طريق سرويسهاي مخابراتي برآورده و مرتفع مي گردد.
1ـ انوع سرويسهائي كه مشترك ISDN مي تواند از آن استفاده نمايد: ارتباط با شبكه اينترنت:
اگر چه در ابتدا هدف از ايجاد شبكه ISDN استفاده از يك خط واحد براي ارتباط ديجيتالي ترمينالهاي مختلف با كاربردهاي گوناگون مانند تلفن، رايانه هاي شخصي، دستگاه فاكس (اعم از آنالوگ و ديجيتال) و تلكس بوده است ليكن در حال حاضر با گسترش چشمگير شبكه اينترنت و نفوذ آن همانند تلفن به تمام سطوح جامعه، كاربرد موثر ديگري را بر شبكه ISDN افزوده است بطوريكه كاربران شبكه ISDN با اتصال به سرويس دهنده (Service Provider) مي توانند ديتاي خود را با سرعت 144 kb/s در شبكه اينترنت وارد نمايند . براي استفاده از اين سرويس مشترك ISDN بايستي تجهيزات NT و كارت واسط كامپيوتر PC را تهيه و تعبيه نمايد .
يكپارچگي سرويس و دسترسي:
برقراري ارتباطات صوت و تصوير و ديتا از جمله مشخصات بارز شبكه ISDN است و لذا مي توان گفت كه اين شبكه در هر دو زمينه سرويس و دسترسي، يكپارچه سازي مناسبي را انجام داده و بطور مطلوبي نيازهاي اغلب كاربران را بعنوان نقاط انتهايي شبكه تأمين نموده است يعني كاربر با استفاده از يك جفت سيم مسي موجود با دسترسي به شبكه تلفني توانسته است از سرويسهاي صوت ، تصوير بصورت همزمان استفاده نمايد .
كيفيت و سرعت مطلوب:
نظر باينكه شبكه ISDNمبتني بر ارتباط ديجيتالي تا نقطه انتهايي شبكه (ترمينال كاربر) مي باشد، لذا توانسته است كه ارتباطي سريع تا 144 كيلوبيت بر ثانيه با كيفيت بسيار مناسب بدون خطا، تداخل و همشنوايي را براي كاربران خود فراهم نمايد و نيز از آنجائي كه اين شبكه مبتني بر سيگنالينگ كانال مشترك (CCS7) مي باشد، زمان برقراري ارتباط كاهش پيدا كرده و صحت برقراري ارتباطات در آن فزوني خواهد يافت. به همين دليل از منابع موجود شبكه بصورت بهينه استفاده شده كه اين امر باعث كاهش ترافيك كاذب در شبكه مي گردد.
امكان ارتباطات همزمان:
سوئيچ ISDN با تخصيص پهناي باند 2B+D (16+64*2) كيلو بيت بر ثانيه روي يك زوج سيم مسي اين امكان را به كاربر مي دهد كه بتواند دو ارتباط تلفني همزمان و يا يك ارتباط صوت و تصوير را بطور همزمان برقرار نمايد اين امر با تبديل يك زوج سيم به دو زوج سيم كه توسط اينترفيس NT (Network – Termination) در محل كاربر (مثلاً منزل مشترك) انجام مي پذيرد ، ممكن خواهد شد.
استفاده بهينه از طرح شماره گذاري كشور:
شبكه ISDN بدليل داشتن مجموعه سرويسهاي «مجموعه مشتركين ذينفع» (Community of interest) از طرح شماره گذاري كشور بصورت بهينه استفاده كرده و امكان ايجاد شبكه هاي خصوصي UPN را بدون استفاده از سوئيچهاي خصوصي اضافي فراهم مي سازد و نيز بدليل ارائه سرويس «خط چند شماره اي» Multiple subscriber number استفاده بهينه از ترمينالهاي كاربر را مهيا مي سازد.
استفاده از ترمينالهاي ارزان قيمت:
در حال حاضر با استفاده از يك دوربين ويدئويي كوچك و يك كارت اينترفيس كه در رايانه هاي شخصي نصب مي گردد، بدون استفاده از ترمينال ويدئويي ISDN، ارتباط تصويري را مي توان فراهم نمود كه اين روش جايگزين مناسبي براي ترمينالهاي ويدئويي ISDN كه عمدتاً بدليل گراني قيمت مورد استقبال كاربران قرار نگرفته است، مي باشد.
امكان دستيابي به بانكهاي اطلاعاتي و كامپيوترهاي مادر و انجام امور تجاري و بانكي:
بدليل توانمندي برقراري ارتباطات ديتا در اين شبكه، امكان دستيابي كاربران به بانكهاي اطلاعاتي و كامپيوترهاي مادر (Host) و PBX (شبكه تلفن خصوصي) امكانپذير ميباشد . همچنين انجام امور بانكي و تجارتي در صورت وجود ارتباط مورد نياز براي دسترسي مشتريان، ميسر مي باشد . خاطر نشان مي سازد كه اين امر در كاهش ترافيك شهري و آمد و شدهاي بيشمار اثر بسزايي داشته و با بررسي كلان، در كاهش هزينه هاي ارتباطي نيز مؤثر خواهد بود.
ارتباط شبكه هاي كامپيوتري LAN:
نظر به اينكه ارتباط كاربر با نرخ بيت 2Mb/s در شبكه ISDN بصورت 30B+D نيز امكانپذير مي باشد لذا ارتباط شبكه هاي كامپيوتري محلي (از قبيل شبكه هاي داخلي، بانكي، شركتها، سازمانها و ارگانهاي بزرگ) از طريق شبكه ISDN با سرعت 2Mb/s مقدور مي باشد و بدين ترتيب دسترسي كاربران به اين شبكه ها و يا ارتباط اينگونه شبكه ها با يكديگر با سرعت و كيفيت مناسب امكان پذير مي گردد.
سرويسهاي افزودني ISDN:
شبكه ISDN سرويسهاي افزودني مختلفي را به كاربران خود ارائه مي دهد كه كاربرد اين سرويسها بسيار آسان است . تعداد محدودي از اين سرويسها را مراكز سوئيچ ديجيتالي موجود نيز مي توانند ارائه دهند وليكن در شبكه ISDN ، استفاده از اين سرويسها توسط كاربران به مراتب سريع تر و آسانتر خواهد بود . بارزترين توانمندي CCS.7 و ISDN امكان نمايش شماره مشترك تلفن كننده (برخوان) بر روي صفحه نمايش ترمينال مشترك تلفن شونده (برخوانده) است كه با بكارگيري و فعال نمودن سرويس مزاحم ياب ، امكان شناسايي مزاحمين تلفني شبكه مخابراتي را براي مراكز سوئيچ مربوطه فراهم سازد .
طبق توصيه نامه هاي ITU هفت گروه با مجموع حدود 31 نوع سرويس براي شبكه هاي ISDN تعريف شده است كه عبارتند از :
دسته اول سرويسهاي تكميلي «شناسايي شماره » (Number Identification)
(DDI)Direct Dialing:
اين سرويس كاربر را قادر مي سازد كه به طور مستقيم و بدون نياز به اپراتور (Attendant)، با هر كاربري در شبكه مراكز خصوصي و يا هر سيستم خصوصي ديگر ، ارتباط برقرار نمايد .
(MSN)Multiple Subscriber Number:
عبارت است از امكان تخصيص چند شماره از شماره هاي شبكه ISDN به يك اينترفيس تا قدرت تشخيص ترمينالهاي مختلفي كه به آن اينترفيس وصل شده اند را بدهد .
Calling Line Identification Presentation (CLIP):
با استفاده از اين سرويس توسط مشترك خوانده ، به او امكان داده مي شود كه شماره ISDN و يا احتمالاً شماره آدرس فرعي مشترك خواهان را مشاهده نمايد . (يعني شماره مشترك خواهان همراه با شماره آدرس فرعي).
Calling Line Identification Rrstriction (CLIR) :
اين سرويس تكميلي به مشترك خواهان ارائه مي شود تا با استفاده از آن شماره ISDN و آدرس فرعي او (SUB)، به مشترك خوانده ارسال نشود .
Connected Line Identification Presentation (COLP) :
اين سرويس به مشترك خواهان ارائه مي شود تا شماره ISDN مشترك خوانده همراه با اطلاعات آدرس SUB آن را به مشترك خواهان نمايش دهد .
Line Identification Restriction (COLR) Connected:
اين سرويس به مشترك خوانده ارائه مي شود تا از نمايش شماره ISDN و اطلاعات آدرس (SUB) خود به مشترك خوهان جلوگيري نمايد . اين عمل به مشترك خواهان نمايش داده مي شود .
اين سرويس به مشترك خوانده، اجازه ميدهد كه در صورت درخواست او شبكه، شماره مشترك خواهان را به عنوان مزاحم شناسايي و ثبت نمايد.
Sub-addressing :
اين سرويس به مشترك خوانده اجازه مي دهد كه ظرفيت آدرس دهي خود را با افزودن ارقام ديگري بر شماره ISDN خود ، افزايش دهد .
دسته دوم سرويسهاي تكميلي «واسپاري مكالمه» (Call offering)
Call Transfer :
اين سرويس امكان انتقال ارتباط برقرار شده يكي از دو مشترك در حال ارتباط را با مشترك سوم ايجاد مي نمايد .
(CFB) Call Forwarding Busy Subscriber :
اين سرويس مكالمات ورودي كاربر مشترك سرويس را در صورت اشغال بودن او به شماره معين ديگري راهنمايي مي كند . شماره اي كه مكالمات به آن راهنمايي مي شود توسط شبكه حفظ مي شود . مشترك سرويس مي تواند براي هر سرويس پايه كه در اختيار دارد تقاضاي يك شماره متفاوت براي پياده ساختن CFB روي آن سرويس پايه بكند .
(CFNR)Call Forwarding no Reply :
اين سرويس مكالمات ورودي كابر مشترك سرويس را در صورت عدم پاسخ ، به شماره معين ديگري منتقل مي كند.
Call Forwarding :
به اين سرويس همه مكالمات ورودي به مشترك را به شماره مشخص ديگري منتقل
مي كند مكالمه بدون توجه به شرايط ترمينال مشترك خوانده راهنمايي مي شود .
Call Deflection :
در اين سرويس كاربر مي تواند مكالمه ورودي خود را بعد از برقراري ارتباط و ارسال زنگ ، بدون پاسخ دادن به آن، به شماره ديگري در همان لحظه هدايت نمايد .
Call Hunting:
اين سرويس به مشترك اجازه مي دهد كه با گرفتن يك شماره ISDN به گروهي از اينترفيس ها دسترسي پيدا كرده و هر كدام كه آزاد بود، ارتباط را از طريق آن خط برقرار نمايد . اين سرويس امكان دسترسي به شماره ISDN را افزايش مي دهد و ترافيك تلاش هاي ناموفق را كاهش مي دهد .
دسته سوم سرويسهاي تكميلي «بانجام رساندن مكالمات» (Call Completion)
Call Waiting :
اين سرويس كاربر را قادر مي سازد كه در هنگام داشتن يك مكالمه از دريافت مكالمه ورودي ديگر آگاه شود . كاربر مي تواند با قطع مكالمه جاري به آن جواب دهد و يا آنرا رد كند .
Call Hold :
اين سرويس كاربر را مجاز مي دارد كه مكالمه در حال انجام را حفظ كرده و در صورت تمايل دوباره از سر بگيرد .
اين سرويس مشترك خواهان A را قادر مي سازد كه در صورت مواجه شدن با اشغال مشترك خوانده B بطريقي آگاهي پيدا كند كه چه موقع مشترك B آزاد مي شود يعني با فعال نمودن اين سرويس و قطع ارتباط خود پس از آزاد شدن مشترك B ،مركز مشترك A را با ارسال زنگ آگاه نموده و در صورت موافقت مشترك A، شبكه تهيه كننده سرويس ارتباط بين اين دو را برقرار نمايد.
دسته چهارم سرويسهاي تكميلي «چند جانبه» (Multi Party)
(C.C) Conference Calling:
اين سرويس به كاربر استفاده كننده از آن اجازه مي دهد كه بطور همزمان با چندين مشترك ديگر ارتباط داشته باشد همچنين مي تواند ارتباط اين مشتركين را با همديگر نيز بطور همزمان برقرار كند.
Three Party :
اين سرويس كاربر را به برقراري مكالمه همزمان با دو مشترك قادر مي سازد اين ارتباط بصورت متناوب صورت مي گيرد.
دسته پنجم سرويسهاي تكميلي «مجموعه مشتركين ذينفع» (ommuity of interest)
(CUG) Closed User Group :
اين سرويس كاربران را قادر مي سازد تا گروهي را تشكيل دهند كه دسترسي به آن گروه و يا دسترسي از طريق آن گروه محدود گردد . يك كاربر مي تواند عضو بيش از يك CUG بوده و در عين حال عضو شبكه عمومي مخابراتي باشد . محدوديت هر عضو نسبت به گروه CUG مي تواند متفاوت باشد.
(PNP) Private Numbering Plans :
اين سرويس به مشترك اجازه مي دهد كه با استفاده از يك طرح شماره گذاري خصوصي بين اينترفيس هاي تعريف شده و معين شده در داخل يك يا چند شبكه ، ارتباط برقرار نمايد. با استفاده از اين سرويس تعدادي كاربر با استفاده از ترتيب ارقامي با ساختار شماره گذاري متفاوت از طرح شماره گذاري عمومي، مي توانند ارتباط ايجاد نمايند.
(P.S) Priority Service :
اين سرويس براي ارجحيت دادن به همه و يا بخشي از ارتباطات خروجي مشترك سرويس مي باشد.
(MLPP) Multi Level Precedence & Preemption :
براي ارجحيت دادن به برقراري ارتباط مشترك با يك منبع و يا منافع تعريف شده خاص از اين سرويس استفاده مي شود.
Out going Call barring :
اين سرويس به كاربر امكان مي دهد كه بتواند همه و يا گروهي از امكانات خروجي خود را براي يك سرويس ويا سرويس هاي بخصوصي مسدود نمايد.
دسته ششم سرويسهاي تكميلي «هزينه مكالمات » (Charging)
(AOC-E) Advice of Charge at the end of the call :
با استفاده از اين سرويس مشترك اين امكان را مي بايد كه در انتهاي مكالمه، اطلاعات مربوط به صورتحساب مكالمه خود را دريافت نمايد.
(AOC-S) set-up Time Advice of Charge at call :
اطلاعات مربوط به نرخ ارتباط در هنگام برقراري ارتباط با فعال شدن اين سرويس در اختيار كاربر قرار ميگيرد.
(AOC-D) Advice of Charge During the call :
اين سرويس اطلاعات مربوط به شارژينگ و يا تغيير نرخ مكالمه را در حين مكالمه و در فاز فعال مكالمه در اختيار مشترك قرار مي دهد.
Reverse Charging :
شارژ معكوس به كاربر امكان مي دهد كه تمام و يا قسمتي از هزينه مكالمه بحساب مخاطب شارژ گردد . اين عمل با توافق دو طرف انجام مي پذيرد.
Credit Card Calling :
امكان ايجاد ارتباط با استفاده از كارت اعتباري است.
دسته هفتم سرويسهاي تكميلي «انتقال اطلاعات اضافي»
(Additional Information Transfer)
User-to User Signalling:
اين سرويس ، يك كاربر ISDN را مجاز مي دارد كه اطلاعات محدودي را به كاربر ISDN ديگري از طريق كانال سيگنالينگ وابسته به مكالمه (كانال D) منتقل كند يا از او اطلاعات بگيرد.
In Call Modification:
انجام تغييرات در حين مكالمه است كه ITU براي اين سرويس هنوز تعريف دقيقي را ارائه نكرده و در نتيجه عملياتي نشده است.
منبع: شرکت مخابرات استان تهران
